Draai in 3D om de maan heen en zie hoe Aarde, Maan en Zon elke fase vormen. Sleep om te draaien en scroll om te zoomen.
3D-weergave – Verken de maan
Verken de relatie tussen Maan, Aarde en Zon — de hemelse geometrie die de maanfases vormt. In 3D orbiteer je rond de maan vanuit elke hoek en zie je hoe licht en schaduw sikkels, kwartieren en volle manen creëren. Sleep om te draaien, scroll om te zoomen.
Hoe we berekenen
We berekenen maanfase en verlichting met standaard astronomische algoritmen. Het 3D-model past de juiste belichting toe voor de gekozen datum en tijd. Texturen van NASA LRO/LROC en CGI Moon Kit — publiek domein.
Fase en verlichting
Maanfase beschrijft hoeveel van de door de zon verlichte halfrond we zien. Verlichting is de verlichte fractie van de zichtbare schijf (0% = nieuwe maan, 100% = volle maan). De terminator — de grens tussen dag en nacht op de maan — beweegt mee met de fase. In 3D kun je vanuit elke hoek kijken.
Over deze weergave
De 3D-weergave toont de Maan–Aarde–Zon-uitlijning die elke fase bepaalt. Orbiteer vrij rond de maan om het oppervlak, kraters en de beweging van de terminator (dag-nachtgrens) te bestuderen. De getoonde fase komt overeen met de gekozen datum en tijd.
FAQ
Maanfase is het door de zon verlichte deel van de maan dat we zien. Door de baan om de aarde verandert dit: nieuwe maan, sikkel, kwartier, gibbous, volle maan.
Opkomst: wanneer de maan boven de horizon komt. Ondergang: wanneer ze eronder verdwijnt. Tijden hangen af van uw locatie en datum.
Verlichting is het percentage van de zichtbare maanschijf dat door de zon wordt beschenen. 0% = nieuwe maan, 100% = volle maan.
Volle maan: we zien de hele verlichte kant. Nieuwe maan: de verlichte kant is afgewend, we zien bijna niets.
Uw locatie bepaalt de tijden van maanopkomst en -ondergang. Maanfase en verlichting zijn overal hetzelfde op een gegeven moment.
Hemelweergave toont de maan zoals gezien vanaf uw locatie (realistische horizon). 3D-weergave toont de Maan–Aarde–Zon-relatie die de fases vormt — orbiteer rond de maan om haar vanuit elke hoek te bekijken.
Een supermaan is een volle of nieuwe maan die dichtbij het perigeum plaatsvindt, wanneer de Maan op haar elliptische baan het dichtst bij de Aarde staat. Zij lijkt iets groter en helderder dan gemiddeld, al is het verschil met het blote oog bescheiden.
De Maan is getijdenvergrendeld: zij draait in dezelfde tijd om haar as als waarin zij om de Aarde draait (~27,3 dagen). Daardoor blijft dezelfde hemisfeer naar ons gericht. Door libratie kunnen we in de loop der tijd toch een stukje om de randen heen zien.
Als de Maan laag staat, gaat haar licht door meer van de aardatmosfeer. Kortere blauwe golflengten verstrooien, waardoor het overblijvende licht geel, oranje of rood lijkt — hetzelfde effect dat zonsondergangen kleurt.
Een maansverduistering gebeurt bij volle maan wanneer de Aarde tussen de Zon en de Maan door beweegt en de Maan in de aardschaduw komt. De Maan kan donker worden en koperrood kleuren. Verduisteringen zijn niet maandelijks omdat de baan van de Maan gekanteld is ten opzichte van de baan van de Aarde rond de Zon.
In het gangbare moderne gebruik is een blauwe maan de tweede volle maan in één kalendermaand. Een oudere definitie is de derde volle maan in een astronomisch seizoen met vier volle manen. De Maan wordt niet echt blauw.
De synodische maand, van nieuwe maan tot nieuwe maan, duurt gemiddeld ongeveer 29,53 dagen. Dat is langer dan de siderische maand (~27,3 dagen), omdat de Aarde ook rond de Zon beweegt en de Maan extra tijd nodig heeft om dezelfde Zon–Maan-uitlijning weer te bereiken.
